Four steps to any verb form, then examples
| Dictionary form | Stem | English |
|---|---|---|
| бару | бар | to go |
| келу | кел | to come |
| алу | ал | to take |
| көру | көр | to see |
| ішу | іш | to drink |
| Last vowel | Type | Example |
|---|---|---|
| а, о, ы, ұ | hard | бар, ал, тұр |
| ә, е, і, ү, ө | soft | кел, көр, іш |
| Tense | Hard stem (бар) | Soft stem (кел) |
|---|---|---|
| Past (went) | бар + ды = барды | кел + ді = келді |
| Right now (is going) | бар + ып жатыр | кел + іп жатыр |
| Usually / future (goes, will go) | бар + а | кел + е |
| Have done (has gone) | бар + ған | кел + ген |
| Not + past (did not go) | бар + ма + ды | кел + ме + ді |
| Not + now / future (does not go) | бар + ма + й | кел + ме + й |
| Rule | Example | English |
|---|---|---|
| Stem ends in қ к п с т ш: ды / ді becomes ты / ті | кет + ті = кетті | he left |
| Stem ends in қ к п с т ш: ма / ме becomes па / пе | іш + пе + й + мін = ішпеймін | I do not drink |
| Stem ends in a vowel: а / е becomes й | сөйле + й + мін = сөйлеймін | I speak |
| Who | Past | Usually / future | Right now (after жатыр) |
|---|---|---|---|
| мен (I) | -м | -мын / -мін | -мын |
| сен (you) | -ң | -сың / -сің | -сың |
| сіз (you, polite) | -ңыз / -ңіз | -сыз / -сіз | -сыз |
| ол (he / she) | nothing | -ды / -ді | nothing |
| біз (we) | -қ / -к | -мыз / -міз | -мыз |
| сендер (you all) | -ңдар / -ңдер | -сыңдар / -сіңдер | -сыңдар |
| сіздер (you all, polite) | -ңыздар / -ңіздер | -сыздар / -сіздер | -сыздар |
| олар (they) | nothing | -ды / -ді | nothing |
| English | Build it | Kazakh |
|---|---|---|
| I went | бару → бар (а = hard) + ды + м | бардым |
| We came | келу → кел (е = soft) + ді + к | келдік |
| He left | кету → кет (е = soft, ends in т) + ті | кетті |
| You (polite) will come | келу → кел (soft) + е + сіз | келесіз |
| They are going | бару → бар (hard) + ып жатыр | барып жатыр |
| He does not go | бару → бар (hard) + ма + й + ды | бармайды |
| I do not drink | ішу → іш (soft, ends in ш) + пе + й + мін | ішпеймін |
| I have been (gone) | бару → бар (hard) + ған + мын | барғанмын |
| Kazakh | Say it | English |
|---|---|---|
| Мен үйге бардым. | Men üi-ge bar-dym | I went home. |
| Сен мектепке бардың. | Sen mek-tep-ke bar-dyñ | You went to school. |
| Ол кеше келді. | Ol ke-she kel-di | He / she came yesterday. |
| Біз кеше келдік. | Biz ke-she kel-dik | We came yesterday. |
| Kazakh | Say it | English |
|---|---|---|
| Мен жұмыс істеп жатырмын. | Men zhu-mys is-tep zha-tyr-myn | I am working. |
| Сен не істеп жатырсың? | Sen ne is-tep zha-tyr-syñ | What are you doing? |
| Олар сөйлесіп жатыр. | O-lar söi-le-sip zha-tyr | They are talking. |
| Kazakh | Say it | English |
|---|---|---|
| Мен су ішемін. | Men su i-she-min | I drink water. |
| Сен ертең келесің. | Sen er-teñ ke-le-siñ | You will come tomorrow. |
| Ол күнде жұмысқа барады. | Ol kün-de zhu-mys-qa ba-ra-dy | He / she goes to work every day. |
| Біз ертең келеміз. | Biz er-teñ ke-le-miz | We will come tomorrow. |
| Kazakh | Say it | English |
|---|---|---|
| Мен Қазақстанға барғанмын. | Men Qa-zaq-stan-gha bar-ghan-myn | I have been to Kazakhstan. |
| Сен мұны көргенсің. | Sen mu-ny kör-gen-siñ | You have seen this. |
| Ол келген. | Ol kel-gen | He / she has come. |
| Kazakh | Say it | English |
|---|---|---|
| Мен бармадым. | Men bar-ma-dym | I did not go. |
| Сен келмедің. | Sen kel-me-diñ | You did not come. |
| Мен су ішпеймін. | Men su ish-pei-min | I do not drink water. |
| Олар келмейді. | O-lar kel-mei-di | They are not coming. |
| Kazakh | Say it | English |
|---|---|---|
| Үйге бар! | Üi-ge bar | Go home! (informal) |
| Қазір келіңіз! | Qa-zir ke-liñ-iz | Come now! (polite) |
| Бірге барайық! | Bir-ge ba-rai-yq | Let's go together! |